હાઉસિંગ સોસાયટી માટે STP: MBBR કે SBR?

ભારતમાં મોટા ભાગના મોટા રહેણાક પ્રોજેક્ટને પોતાના સીવેજ ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ (STP) ની જરૂર પડે છે, અને ઘણી હાઉસિંગ સોસાયટીને તે બિલ્ડર પાસેથી વારસામાં મળે છે. જ્યારે નવો STP પસંદ કરવાનો હોય, કે ક્યારેય બરાબર ન ચાલ્યો હોય તેવો STP બદલવાનો હોય, ત્યારે બે ટેક્નોલોજીનાં નામ વારંવાર સાંભળવા મળે છે: MBBR અને SBR.

બંને ઓછી જગ્યામાં બને છે, બંને યોગ્ય ડિઝાઇન અને સંચાલન હોય તો સારું કામ આપે છે, અને બંને ફરી વાપરી શકાય તેવું પાણી બનાવી શકે છે. ફરક એ છે કે તેઓ સીવેજને કેવી રીતે શુદ્ધ કરે છે.

MBBR કેવી રીતે કામ કરે છે

MBBR એટલે મૂવિંગ બેડ બાયોફિલ્મ રિએક્ટર. સીવેજ એક પછી એક ટાંકીઓમાંથી સતત વહે છે. મુખ્ય એરેશન ટાંકીમાં હજારો નાના પ્લાસ્ટિકના ટુકડા, જેને "મીડિયા" કહે છે, પાણીમાં ઊછળતા રહે છે. બેક્ટેરિયા આ મીડિયા પર પાતળા પડ તરીકે ઊગે છે, અને પસાર થતા સીવેજના ઓર્ગેનિક ભારને તોડી નાખે છે.

બેક્ટેરિયા પાણીમાં છૂટા તરવાને બદલે મીડિયા પર રહે છે, એટલે MBBR નાની ટાંકીમાં પણ ઘણું શુદ્ધિકરણ કરી શકે છે, અને રોજબરોજના ભારના ફેરફાર સારી રીતે સંભાળે છે. જો સોસાયટી મોટી થાય, તો ઘણી વાર ટાંકીમાં વધુ મીડિયા ઉમેરીને ક્ષમતા વધારી શકાય છે.

SBR કેવી રીતે કામ કરે છે

SBR એટલે સિક્વન્સિંગ બેચ રિએક્ટર. ટાંકીઓમાંથી એક પછી એક વહેવાને બદલે, સીવેજ એક જ ટાંકીમાં, નક્કી સમયના ચક્રમાં, બેચમાં શુદ્ધ થાય છે.

1. ભરવું: સીવેજ ટાંકીમાં આવે છે.
2. હવા આપવી: બ્લોઅર હવા આપે છે, અને બેક્ટેરિયા ઓર્ગેનિક ભારને તોડે છે.
3. ઠરવા દેવું: હવા બંધ કરાય છે અને સ્લજ તળિયે બેસી જાય છે.
4. પાણી કાઢવું: ઉપરથી ચોખ્ખું શુદ્ધ પાણી કાઢી લેવાય છે.

પછી આ ચક્ર ફરી ચાલે છે, દિવસમાં ઘણી વાર. દરેક તબક્કો યોગ્ય સમયે ચાલે તે માટે SBR ને સારા ઓટોમેશનની, એટલે કે PLC અને ટાઇમરની, જરૂર પડે છે. બદલામાં, તે બદલાતો પ્રવાહ સારી રીતે સંભાળે છે, અને ભાર બદલાય તેમ ચક્ર ગોઠવી શકાય છે.

તમારી સોસાયટી માટે કયો યોગ્ય?

• સ્થિર પ્રવાહ અને સાદું સંચાલન: MBBR ઘણી વાર સહેલો વિકલ્પ છે. તે સતત ચાલે છે, અને તેના કંટ્રોલમાં ઓછી ગૂંચવણ હોય છે.
• ખૂબ અસમાન પ્રવાહ: જ્યાં દિવસ કે અઠવાડિયા દરમિયાન પ્રવાહ ખૂબ વધઘટ થાય, જેમ કે હોટેલ, શાળા અને ઓફિસ, ત્યાં SBR યોગ્ય રહે છે, કારણ કે દરેક બેચ પૂરેપૂરી શુદ્ધ થયા પછી જ બીજી શરૂ થાય છે.
• જગ્યા: બંને ઓછી જગ્યામાં બને છે. છેવટનો નિર્ણય સામાન્ય રીતે ઉપલબ્ધ જગ્યાના આકાર પર આધાર રાખે છે, માત્ર ક્ષેત્રફળ પર નહીં.
• કોણ ચલાવશે: SBR ના ઓટોમેશનની બરાબર જાળવણી થવી જોઈએ. જો સોસાયટી પાસે કંટ્રોલ સંભાળનાર કોઈ ન હોય, તો આ વાત ધ્યાનમાં લો.

તમને કેટલો મોટો STP જોઈએ?

STP નું કદ તે રોજ કેટલું સીવેજ શુદ્ધ કરે છે તે પરથી, કિલોલિટર પ્રતિ દિવસ (KLD) માં નક્કી થાય છે. ભારતીય ડિઝાઇન ધોરણોમાં ઘણી વાર પાણીનો વપરાશ વ્યક્તિ દીઠ રોજના આશરે 135 લિટર ગણાય છે, અને તેમાંથી લગભગ 80% સીવેજ બને છે.

ઉદાહરણ તરીકે, 200 ફ્લેટની સોસાયટી, જ્યાં દરેક ફ્લેટમાં સરેરાશ 4.5 લોકો રહે છે, તે આશરે 200 × 4.5 × 135 × 0.8 લિટર, એટલે કે લગભગ 100 KLD સીવેજ બનાવે છે. ડિઝાઇનર પીક પ્રવાહ અને ભવિષ્યના વધારા માટે થોડો ગાળો ઉમેરશે, એટલે જ્યાં પાણીના વપરાશનો સાચો ડેટા હોય ત્યાં તેના પરથી પ્લાન્ટનું કદ નક્કી કરવું સારું.

શુદ્ધ પાણીનો પુનઃઉપયોગ

બાયોલોજિકલ તબક્કા પછી ફિલ્ટ્રેશન અને જંતુમુક્તિ કરીએ, તો શુદ્ધ પાણી ટોઇલેટ ફ્લશિંગ, બાગકામ અને કૂલિંગ માટે ફરી વાપરી શકાય. મોટી સોસાયટીમાં, તેનાથી મીઠા પાણીની જરૂરિયાત, અને ટેન્કરનાં બિલ, નોંધપાત્ર રીતે ઘટી શકે. પુનઃઉપયોગ માટે અલગ પ્લમ્બિંગ જોઈએ, એટલે તેનું આયોજન ડિઝાઇન વખતે કરવું, પછીથી ઉમેરવા કરતાં ઘણું સહેલું છે.

સોસાયટીના STP કેમ નિષ્ફળ જાય છે, અને તે કેવી રીતે ટાળવું

STP ની મોટા ભાગની ફરિયાદો, જેમ કે દુર્ગંધ, ફીણ અને ખરાબ પાણી, ટેક્નોલોજીથી નહીં પણ સંચાલનથી આવે છે. સામાન્ય કારણો:

• વીજળી બચાવવા બ્લોઅર બંધ કરી દેવા. હવા વિના બેક્ટેરિયા મરી જાય છે, અને પ્લાન્ટ સડવા લાગે છે અને ગંધાય છે.
• સ્લજ ન કાઢવો. સ્લજ જમા થતો રહે છે, અને છેવટે શુદ્ધ પાણી સાથે બહાર ધોવાઈ જાય છે.
• તાલીમ પામેલો ઓપરેટર ન હોવો. નાની તકલીફો મોટી બને ત્યાં સુધી કોઈનું ધ્યાન જતું નથી.
• રસોડામાંથી તેલ અને ગ્રીસ. તે મીડિયા પર પડ બનાવે છે અને બેક્ટેરિયાને ભૂખ્યા રાખે છે.

STP માટે, MBBR કે SBR ની પસંદગી કરતાં સ્પષ્ટ સંચાલન નિયમો અને મેઇન્ટેનન્સ કોન્ટ્રાક્ટ વધુ કામ આવે છે.

તમારો પ્લાન્ટ કેટલા ફ્લેટ કે લોકો માટે છે અને તમારી પાસે કેટલી જગ્યા છે તે જણાવો, અને અમે તમારી સોસાયટી માટે યોગ્ય સીવેજ ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ સૂચવીશું.