વોટર સોફ્ટનરનું માપ: કઠિનતા, રેઝિન અને કેટલી વાર રિજનરેશન

"અમને 5 m³/કલાકનું સોફ્ટનર જોઈએ છે."

આ અમે ઘણી વાર સાંભળીએ છીએ. અને તે અડધો જ જવાબ છે.

ફ્લો પરથી ખબર પડે છે કે પાઇપ અને વેસલનો વ્યાસ કેટલો હોવો જોઈએ. તે એ નથી કહેતો કે કેટલું રેઝિન જોઈએ. તેનો આધાર બિલકુલ બીજી વાત પર છે: તમારું પાણી રોજ કેટલી કઠિનતા લઈને આવે છે.

આમાં ભૂલ થાય તો બેમાંથી એક થાય છે. કાં તો સોફ્ટનર અડધા દિવસે જ થાકી જાય અને કઠણ પાણી આગળ જવા દે. કાં તો જરૂર કરતાં ઘણી વધુ વાર રિજનરેશન કરે, અને તેમાં મીઠું અને પાણી વેડફે.

માપ ખરેખર આ રીતે નક્કી થાય છે.

પગલું 1: તમારી કઠિનતા જાણો, સાચા એકમમાં

તમારા પાણીના રિપોર્ટ માં કુલ કઠિનતા (ટોટલ હાર્ડનેસ) લખેલી હશે. સોફ્ટનરના માપ માટે તે CaCO₃ તરીકે, mg/L માં વપરાય છે (ppm જેટલું જ).

બે બાબત તપાસો:

• કેટલાક રિપોર્ટમાં કેલ્શિયમ અને મેગ્નેશિયમ અલગ લખેલાં હોય છે. CaCO₃ તરીકે કુલ કઠિનતા મેળવવા: કેલ્શિયમ (mg/L) × 2.5, વત્તા મેગ્નેશિયમ (mg/L) × 4.1.
• કેટલાંક સાધનોનું રેટિંગ ગ્રેઇન પ્રતિ ગેલનમાં હોય છે. એક ગ્રેઇન પ્રતિ ગેલન એટલે CaCO₃ તરીકે લગભગ 17.1 mg/L.

અને તમારા સૌથી ખરાબ પાણીનો આંકડો વાપરો, સૌથી સારાનો નહીં. બોરવેલની કઠિનતા ઘણી વાર ઉનાળામાં વધે છે. શિયાળાના સેમ્પલ પરથી માપેલું સોફ્ટનર મે મહિનામાં ઓછું પડશે.

પગલું 2: રોજનો કઠિનતાનો ભાર ગણો

મહત્ત્વનો આંકડો આ છે.

કઠિનતાનો ભાર = કઠિનતા × રોજ વપરાતું પાણી.

ધારો કે તમારા પાણીમાં 400 mg/L કઠિનતા છે, અને તમે રોજ 50 m³ પાણી વાપરો છો. દરેક ઘન મીટર 400 g કઠિનતા લાવે છે. એટલે:

400 g × 50 m³ = રોજની 20 kg કઠિનતા.

સોફ્ટનરે આટલી કઠિનતા પકડવાની છે. પાણી આઠ કલાકમાં આવે કે ચોવીસ કલાકમાં, કોઈ ફરક નથી પડતો. રેઝિને તો 20 kg પકડવાની જ છે.

પગલું 3: તેને રેઝિનના લિટરમાં ફેરવો

સોફ્ટનરનું રેઝિન ભરાઈ જાય તે પહેલાં અમુક હદ સુધી જ કઠિનતા પકડી શકે છે. તે તેની ઓપરેટિંગ કેપેસિટી છે, જે સામાન્ય રીતે રેઝિનના દરેક લિટર દીઠ કેટલા ગ્રામ કઠિનતા (CaCO₃ તરીકે) તરીકે લખાય છે.

આ આંકડો નક્કી નથી. તેનો આધાર રેઝિન પર, અને રિજનરેશનમાં તમે કેટલું મીઠું વાપરો છો તેના પર છે. આપણા ઉદાહરણ માટે, ઉદાહરણરૂપ દરેક લિટર દીઠ 50 g લઈએ.

એટલે, બે રિજનરેશન વચ્ચે એક આખો દિવસ ચલાવવા:

20,000 g ÷ દરેક લિટર દીઠ 50 g = 400 લિટર રેઝિન.

બે દિવસ ચલાવવું છે? બમણું કરો. પછી થોડો માર્જિન ઉમેરો, જેથી સોફ્ટનર દરેક સાઇકલમાં છેક છેલ્લી હદ સુધી ન ચાલે.

પગલું 4: રિજનરેશન કેટલી વાર, તે નક્કી કરો

આ ભાગ ઘણા લોકોને નવાઈ પમાડે છે.

મોટો રેઝિન બેડ ઓછી વાર રિજનરેશન કરે છે. પણ તે રોજનું લગભગ એટલું જ મીઠું વાપરે છે.

કેમ? કારણ કે મીઠું રેઝિને પકડેલી કઠિનતા ધોઈ કાઢવા વપરાય છે. અને વેસલ ગમે તે માપનું હોય, કઠિનતાનો ભાર તો રોજની એ જ 20 kg છે. સામાન્ય ડોઝ પર, તે દરેક kg કઠિનતા દીઠ આશરે 3 kg મીઠું થાય: આપણા ઉદાહરણમાં રોજનું લગભગ 60 kg મીઠું.

એટલે ખરી પસંદગી આ બે વચ્ચે છે:

• નાનું વેસલ, જે વારંવાર રિજનરેશન કરે. ખરીદવામાં સસ્તું, પણ વધુ સાઇકલ, વધુ ધ્યાન, અને વધુ સમય બંધ.
• મોટું વેસલ, જે ઓછી વાર રિજનરેશન કરે. શરૂઆતમાં વધુ ખર્ચ, પણ બે સાઇકલ વચ્ચે લાંબું ચાલે.

મોટા ભાગની સાઇટ માટે, લગભગ એક દિવસની સાઇકલથી શરૂઆત કરવી યોગ્ય છે.

પગલું 5: બંધ રહેવાના સમયનું આયોજન કરો

રિજનરેશનમાં સમય લાગે છે, ઘણી વાર એક-બે કલાક: બેકવોશ, બ્રાઇન, સ્લો રિન્સ, ફાસ્ટ રિન્સ. તે દરમિયાન એક જ સોફ્ટનર હોય તો સોફ્ટ પાણી મળતું નથી.

જો તમારું બોઇલર કે પ્રોસેસ ચોવીસે કલાક ચાલતું હોય, તો આ ગાળો મહત્ત્વનો છે. સામાન્ય ઉકેલ છે ટ્વિન (ડુપ્લેક્સ) સોફ્ટનર: બે વેસલ, એક સર્વિસમાં અને બીજું રિજનરેશનમાં, જે આપમેળે બદલાતાં રહે છે.

પગલું 6: ફ્લો તપાસો

હવે ફ્લોની વાત પાછી આવે છે.

રેઝિન ઉત્પાદકો નક્કી કરે છે કે એક લિટર રેઝિનમાંથી પાણી કેટલી ઝડપે પસાર થઈ શકે, અને છતાં સોફ્ટ થઈને બહાર આવે. એટલે વેસલ તમારો પીક ફ્લો સંભાળી શકે તેવું હોવું જોઈએ, માત્ર રોજનો કુલ વપરાશ નહીં. રોજના 50 m³ માટે બરાબર સોફ્ટનર પણ, જો એક કલાકમાં 15 m³ માગવામાં આવે, તો કઠિનતા આગળ જવા દઈ શકે.

ટાઇમર કે મીટર?

સોફ્ટનર બે રીતે રિજનરેશન શરૂ કરે છે:

• ટાઇમર પર: જરૂર હોય કે ન હોય, રોજ એક જ સમયે રિજનરેશન કરે છે.
• મીટર પર: નક્કી કરેલું પાણી પસાર થયા પછી રિજનરેશન કરે છે, જે તમારા ખરા વપરાશને અનુસરે છે.

જો તમારો રોજનો વપરાશ બદલાતો રહેતો હોય, તો મીટરવાળું કંટ્રોલ સામાન્ય રીતે મીઠું અને પાણી બચાવે છે.

સોફ્ટનરનું આયુષ્ય બીજું શું ઘટાડે છે

• આયર્ન રેઝિન પર પડ જમાવે છે, જે બ્રાઇનથી ધોવાતું નથી. રિપોર્ટમાં આયર્ન દેખાય, તો પહેલાં તેને ફિલ્ટર કરો.
• ક્લોરિન ધીમે ધીમે રેઝિનને તોડે છે.
• ગંદું કે હલકી ગુણવત્તાનું મીઠું બ્રાઇન સિસ્ટમને જામ કરે છે.
• સોફ્ટ પાણીમાં ધીમે ધીમે વધતી કઠિનતા એ કંઈક ખોટું હોવાની પહેલી નિશાની છે. દરેક શિફ્ટમાં ટેસ્ટ કરો.

ટૂંકમાં

કઠિનતા × રોજનું પાણી = કઠિનતાનો ભાર.

કઠિનતાનો ભાર ÷ રેઝિનની કેપેસિટી = રેઝિનના લિટર.

પછી માપ નક્કી કરો તમારા પીક ફ્લો, સૌથી ખરાબ ઋતુના પાણી, અને સોફ્ટ પાણી વગર તમે કેટલો સમય ચલાવી શકો તેના આધારે.

તમારો પાણીનો રિપોર્ટ મોકલો અને જણાવો કે તમે રોજ કેટલું સોફ્ટ પાણી વાપરો છો, અને પીક ફ્લો કેટલો છે. અમે તમારા માટે વોટર સોફ્ટનર નું માપ નક્કી કરીશું, અને જો તમને ખરેખર RO પ્લાન્ટ ની જરૂર હોય, તો તે પણ પ્રામાણિકપણે કહીશું.

આજે તમારું સોફ્ટનર દિવસમાં કેટલી વાર રિજનરેશન કરે છે?